Hamiləlik zamanı DNT testi ilə atalığın müəyyən edilməsi barədə

Hamiləlik zamanı DNT testi ilə atalığı müəyyən etmək mümkündürmü?

Bəli, mümkündür. Müasir tibbin imkanları sayəsində hamiləlik dövründə körpənin atasını müəyyən etməyə imkan verən DNT testi mövcuddur. Bu müayinə qeyri-invaziv prenatal atalığın müəyyən edilməsi testi adlanır və həm ana, həm də döl üçün təhlükəsiz hesab olunur. Beləliklə də, hamiləlik davam edərkən DNT analizi vasitəsilə körpənin bioloji atasını yüksək dəqiqliklə müəyyən etmək mümkündür.

Sual: Test necə aparılır?

Cavab: Test zamanı anadan adi qan nümunəsi götürülür. Ana qanında dölə aid kiçik DNT hissəcikləri olur. Bu DNT laboratoriyada ehtimal olunan atadan götürülən nümunə (ağız boşluğundan yaxma və ya qan) ilə müqayisə edilir.

Sual: Test hamiləliyin neçənci həftəsindən aparıla bilər?

Cavab: Adətən hamiləliyin 10-cu həftəsindən etibarən bu test aparıla bilər. Bəzi laboratoriyalar daha erkən həftələrdə də bu xidməti təqdim etsələr də, 10-cu həftədən sonra nəticələrin etibarlılığı daha yüksək hesab olunur.

Sual: Test ana və körpə üçün təhlükəlidirmi?

Cavab: Xeyr. Test yalnız anadan qan götürülməsi ilə aparıldığı üçün invaziv müdaxilə tələb etmir və döl üçün əlavə risk yaratmır.

Sual: Testin dəqiqliyi nə qədərdir?

Cavab: Müasir laboratoriyalarda aparılan prenatal atalığın müəyyən edilməsi üzrə DNT testlərinin dəqiqliyi adətən 99,9%-dən yüksəkdir.

Sual: Nəticə nə qədər müddətdə hazır olur?

Cavab: Laboratoriyadan asılı olaraq nəticələr adətən 7–14 gün ərzində təqdim edilir.

Sual: Azərbaycanda bu test aparılırmı?

Cavab: Bəli. Azərbaycanda fəaliyyət göstərən bəzi molekulyar genetika laboratoriyaları və genetik diaqnostika mərkəzlərində hamiləlik zamanı atalığın müəyyən edilməsi üçün prenatal DNT testi aparılır. Test etdirməzdən əvvəl laboratoriyanın akkreditasiyası, istifadə etdiyi metodlar və nəticələrin hüquqi qüvvəsi barədə məlumat almaq tövsiyə olunur.

Sual: Bu test hüquqi məqsədlər üçün istifadə oluna bilərmi?

Cavab: Bəzi laboratoriyalarda şəxsiyyətin təsdiqi və nümunələrin götürülməsi xüsusi prosedurlara uyğun həyata keçirildikdə nəticələr hüquqi məqsədlər üçün də istifadə oluna bilər. Bunun üçün əvvəlcədən laboratoriyadan məlumat almaq lazımdır.

Sual: Bu test ilə NIPT eyni müayinədirmi?

Cavab: Xeyr. Bu iki test tamamilə fərqli məqsədlərlə aparılır. Prenatal atalığın müəyyən edilməsi üçün DNT testi körpənin bioloji atasını müəyyən etmək üçün istifadə olunur. NIPT (Qeyri-invaziv Prenatal Test) isə Daun sindromu, Edvards sindromu, Patau sindromu kimi bəzi xromosom pozğunluqlarının riskini qiymətləndirən skrininq testidir və atalığı müəyyən etmir.

Yekun

Hamiləlik zamanı atalığın müəyyən edilməsi üçün DNT testi müasir, təhlükəsiz və yüksək dəqiqlikli laborator müayinəsidir. Bu test invaziv müdaxilə tələb etmədən hamiləlik dövründə bioloji atalığın müəyyən edilməsinə imkan verir. Test etdirməzdən əvvəl mütləq etibarlı və akkreditə olunmuş laboratoriyaya müraciət etmək, nəticələrin düzgün şərh olunması üçün isə mütəxəssis məsləhəti almaq tövsiyə olunur.